ETF Bitcoin và Ethereum hút hơn 1 tỷ USD trong tuần: BlackRock thống trị, vụ hack Coldcard làm dấy lên câu hỏi lưu ký
Phạm Thịnh
Trong tuần kết thúc vào ngày 7/8, các quỹ ETF giao ngay cho Bitcoin và Ethereum niêm yết tại Mỹ đã hút về hơn 1 tỷ USD tiền mới, ghi nhận tuần dòng vốn mạnh nhất kể từ tháng 4. Dữ liệu từ SoSoValue cho thấy nhóm ETF Bitcoin đạt 853,54 triệu USD, vượt qua mức 824 triệu USD của tuần 24/4 và chỉ kém con số khoảng 996 triệu USD của tuần kết thúc ngày 17/4. Đây là tuần dòng vốn mạnh nhất trong gần bốn tháng, với các phiên giao dịch đều dương: 170,09 triệu USD vào thứ Hai, 211,49 triệu vào thứ Ba và 244,42 triệu vào thứ Tư trước khi hạ nhiệt về cuối tuần.
Riêng quỹ iShares Bitcoin Trust (IBIT) của BlackRock đã chiếm tới 693 triệu USD – tương đương hơn 80% tổng dòng vốn của nhóm. Điều này có nghĩa một trong những tập đoàn tài chính lớn nhất hành tinh đang kiểm soát hầu hết dòng tiền mới đi vào thị trường qua kênh ETF. Tổng tài sản ròng của nhóm Bitcoin ETF hiện đã đạt khoảng 80 tỷ USD, sau khi tích lũy hơn 52 tỷ USD dòng vốn ròng kể từ tháng 1/2024.
Về phía Ethereum, các quỹ ETF giao ngay cũng có dấu hiệu phục hồi rõ rệt khi thu hút 244,94 triệu USD trong tuần – mạnh nhất kể từ tháng 4. Chuỗi dòng vốn dương kéo dài năm tuần liên tiếp, mang lại khoảng 566 triệu USD – chuỗi dài nhất kể từ đợt 14 tuần hồi giữa năm 2025, khi nhóm này hút gần 10 tỷ USD. Tuần này, nhóm ETF Ethereum bắt đầu với mức rút ròng 11,42 triệu USD vào thứ Hai, nhưng dòng vốn đảo chiều mạnh mẽ: thêm 53,75 triệu USD vào thứ Ba, 60,86 triệu vào thứ Tư, 92,15 triệu vào thứ Năm và 49,60 triệu vào thứ Sáu. ETHA, sản phẩm ETF Ethereum của BlackRock, chiếm 203 triệu USD, tức hơn 80% tổng dòng vốn của nhóm.
Điều đáng nói là sự thống trị của BlackRock không dừng lại ở từng nhóm quỹ. Khi IBIT và ETHA cùng lúc hấp thụ 896 triệu USD, tổng cộng hơn 80% dòng tiền của cả hai nhóm ETF tiền mã hóa, dòng vốn tuần này phần lớn là câu chuyện của riêng gã khổng lồ này. Sự tập trung đó cho thấy nhà đầu tư hiện tại ưa chuộng các sản phẩm có thanh khoản cao, danh tiếng vững chắc và được định chế tài chính chống lưng. Nhưng nó cũng đặt ra điểm nghẽn tiềm ẩn: nếu một ngày BlackRock gặp trục trặc – dù là kỹ thuật hay pháp lý – toàn bộ thị trường ETF crypto có thể bị ảnh hưởng dây chuyền.
Bối cảnh đáng chú ý là dòng tiền ETF tăng vọt diễn ra ngay sau khi vụ khai thác lỗ hổng trên ví phần cứng Coldcard được công bố. Các nhà nghiên cứu của TRM Labs ước tính kẻ tấn công đã rút khoảng 1.816 BTC, trị giá khoảng 116 triệu USD, từ hơn 5.200 địa chỉ bắt đầu từ ngày 30/7. Con số này có thể lên tới 130 triệu USD theo một số ước tính. Coldcard vốn được xem là biểu tượng của phong trào tự giữ tài sản, khi ví này được thiết kế để hoạt động ngoại tuyến và không phụ thuộc vào bên thứ ba.
Eric Balchunas, nhà phân tích ETF của Bloomberg Intelligence, đặt câu hỏi về thời điểm của dòng vốn. Theo ông, vụ tấn công này có thể củng cố lập luận của những người ủng hộ lưu ký tổ chức. Với những nhà đầu tư nắm giữ dài hạn, mục tiêu của họ không phải là dùng Bitcoin để thanh toán hay chống kiểm duyệt mà đơn giản là bảo toàn tài sản. Kể từ khi một chiếc ví phần cứng được quảng cáo là an toàn tuyệt đối bị xuyên thủng, lập luận của phe self-custody đã trở nên yếu hơn đáng kể.
Nghịch lý nằm ở chỗ: một vụ hack nhắm vào những người muốn tránh xa hệ thống tài chính truyền thống lại tạo ra dòng vốn cho những quỹ ETF do Phố Wall quản lý. Ranh giới giữa tự do tài chính và an toàn tài chính đang dịch chuyển theo hướng có lợi cho các định chế lớn. Lý tưởng tốt, nhưng gas fee còn đắt hơn.
Tất nhiên, chưa có bằng chứng cho thấy các nạn nhân của vụ hack Coldcard đã trực tiếp chuyển tiền sang ETF. Số liệu on-chain hiện tại chỉ cho thấy hai sự việc xảy ra cùng thời điểm. Nhưng về mặt tâm lý, cú sốc này đặt ra câu hỏi: nếu ngay cả ví phần cứng an toàn nhất cũng có thể bị tấn công, vậy số phận của những người nắm giữ tài sản không qua trung gian sẽ ra sao? Câu trả lời, dù muộn hay sớm, đều có thể tính bằng dòng vốn.
Nhìn từ góc độ kỹ thuật, dòng tiền vào ETF giao ngay là một tín hiệu đáng chú ý trong giai đoạn tích lũy. Khác với biến động giá ngắn hạn, dòng vốn vào các quỹ pháp lý phản ánh quyết định dài hạn của nhà đầu tư – họ đang xếp hàng để mua trước khi thị trường bước vào chu kỳ tăng trưởng mới. Nhưng điều quan trọng là phải phân biệt giữa dòng tiền thông minh và dòng tiền theo phong trào. Việc BlackRock chiếm phần lớn dòng vốn cho thấy nhà đầu tư đang ngày càng coi ETF như một cổ phiếu công nghệ hơn là một phương tiện để nắm giữ tài sản kỹ thuật số thực thụ.
Với một người đã chứng kiến nhiều chu kỳ – từ thời ICO 2017, DeFi Summer 2020, NFT năm 2021 cho đến bear market 2022 – tôi nhận ra rằng những dòng tiền đến nhanh thường rời đi nhanh. Điều quan trọng là dòng tiền có duy trì được trong những tuần tới hay không. Nếu tuần sau tiếp tục ghi nhận dòng vốn dương, câu chuyện sẽ rõ ràng hơn. Nếu dòng vốn quay đầu, đây chỉ là một nhịp tích lũy ngắn.
Lý tưởng về một hệ thống tài chính mở, phi tập trung là tốt, nhưng gas fee còn đắt hơn. Và trong bối cảnh này, gas fee không chỉ là phí giao dịch, mà là chi phí niềm tin mà các nhà đầu tư phải trả khi lựa chọn giữa ví tự quản và tổ chức lưu ký. Còn nhớ, trong một năm, nhóm Bitcoin ETF đã ghi nhận hơn 52 tỷ USD dòng vốn ròng – con số cho thấy sự dịch chuyển cơ cấu, không chỉ là một cú nhảy nhất thời.
Sự trở lại của dòng vốn ETF diễn ra đúng trong bối cảnh thị trường đi ngang. Những nhà đầu tư đang canh các tín hiệu kỹ thuật từ dòng tiền định chế, và con số tuần này là một trong những tín hiệu rõ ràng nhất kể từ đầu hè. Không có sự kiện giá bứt phá, nhưng dòng vốn lớn vào các sản phẩm pháp lý thường là giai đoạn trước khi có biến động mạnh. Điều duy nhất chúng ta biết chắc chắn: dòng tiền đã trở lại. Lần này, nó đi qua cánh cửa Phố Wall.