Lợi nhuận hoạt động Q2 của Dunamu giảm 73%: Tín hiệu cảnh báo cho các sàn giao dịch tập trung?
Dương Thủy
Tôi vừa xem báo cáo tài chính Q2 của Dunamu, công ty vận hành sàn Upbit – sàn giao dịch tiền điện tử lớn nhất Hàn Quốc. Con số ấn tượng nhất: lợi nhuận hoạt động chỉ còn 235 tỷ won, giảm 73% so với quý trước. Trong khi doanh thu chỉ giảm 26% (từ 2.346 tỷ xuống 1.735 tỷ won). Đây là một sự chênh lệch bất thường mà bất kỳ ai từng audit hợp đồng thông minh đều phải chú ý – nó giống như một lỗi logic trong báo cáo tài chính vậy.
Để hiểu chuyện gì đang xảy ra, cần nhìn vào cấu trúc chi phí của Dunamu. Với tư cách là một sàn giao dịch tập trung, họ có chi phí cố định rất lớn: nhân sự, hệ thống giao dịch, tuân thủ quy định, và đặc biệt là các yêu cầu kỹ thuật từ Luật Bảo vệ Người dùng Tài sản Ảo Hàn Quốc (có hiệu lực từ 2026). Các sàn giao dịch buộc phải duy trì ví nóng/lạnh cách ly, hệ thống giám sát giao dịch bất thường, và kiểm toán bảo mật định kỳ. Đây là những chi phí không thể cắt giảm ngay cả khi thị trường đi xuống. Kết quả: biên lợi nhuận hoạt động giảm từ 37,5% (Q1) xuống chỉ còn 13,5% (Q2).
Từ góc nhìn kỹ thuật, tôi thấy điểm đáng chú ý nhất là sự phụ thuộc của lợi nhuận vào thanh khoản thị trường. Dunamu cho biết nguyên nhân chính là “sự thu hẹp thanh khoản của thị trường tài sản kỹ thuật số toàn cầu và tâm lý nhà đầu tư yếu”. Điều đó có nghĩa là doanh thu phí giao dịch giảm mạnh do khối lượng giao dịch thấp. Nhưng vì chi phí cố định quá cao, lợi nhuận đã bị bào mòn nhanh hơn nhiều so với doanh thu. Đây là một bài học điển hình cho các sàn giao dịch tập trung: khi thị trường tăng, họ thu lợi nhuận khổng lồ; nhưng khi thị trường giảm, họ rất dễ rơi vào vùng lỗ.
Tôi cho rằng đây là một tín hiệu cảnh báo cho toàn ngành, đặc biệt là các sàn giao dịch Hàn Quốc. Upbit từng chiếm 70-80% thị phần, nhưng nếu ngay cả ông lớn cũng gặp khó khăn, các sàn nhỏ hơn như Bithumb, Coinone có thể còn tồi tệ hơn. Nếu thanh khoản thị trường không phục hồi trong Q3, Dunamu có thể đối mặt với thua lỗ hoạt động. Điều này cũng giải thích tại sao nhiều sàn giao dịch đang đa dạng hóa sang các mảng như RWA, token chứng khoán, hoặc dịch vụ lưu ký để giảm phụ thuộc vào phí giao dịch.
Tuy nhiên, có một điểm mà báo cáo tài chính không thể hiện: lịch sử bảo mật. Upbit từng bị hack 34.200 ETH vào năm 2019. Dù đã khắc phục, nhưng chi phí để duy trì niềm tin và đáp ứng các tiêu chuẩn an ninh sau vụ việc đó vẫn là một gánh nặng dài hạn. Tôi không ngạc nhiên khi thấy chi phí hoạt động của họ không giảm tương ứng với doanh thu – một phần trong đó là khoản đầu tư vào uy tín.
Kết luận của tôi: báo cáo này không chỉ là một con số thất vọng, mà còn là một minh chứng cho sự mong manh của mô hình sàn giao dịch tập trung trong thị trường tiền điện tử. Liệu các sàn có thể tồn tại nếu khối lượng giao dịch tiếp tục giảm? Hay họ sẽ phải chuyển đổi mô hình kinh doanh? Câu hỏi đó đang trở nên cấp bách hơn bao giờ hết.